Van beleid naar straat

Van beleid naar straat: de vertaalslag die vaak wordt vergeten

Beleid, regelgeving en werkafspraken zijn belangrijk. Maar pas op straat wordt zichtbaar of ze ook echt werken.

Gemeenten maken beleid. Er zijn wetten, verordeningen, beleidsregels, protocollen en werkafspraken. Alles met een duidelijk doel: richting geven aan het werk en zorgen voor een professionele en consistente uitvoering.

Maar tussen papier en praktijk zit een belangrijke stap.

De handhaver die tijdens een dienst voor een inwoner staat, werkt niet met een beleidsdocument in zijn hand. Die moet op dat moment weten wat de bedoeling is, welke rol hij heeft, welke ruimte er is om te handelen en welke interventie passend is.

Daar zit de vertaalslag van beleid naar praktijk.

Van papier naar handelen

Een nieuwe beleidsregel of gewijzigde werkwijze betekent niet automatisch dat de dagelijkse praktijk verandert.

Daarvoor moeten medewerkers begrijpen:

• wat er verandert;
• waarom het verandert;
• wat dit betekent voor hun dagelijkse werkzaamheden;
• welke rol en verantwoordelijkheid zij hebben;
• welke keuzes zij in de praktijk kunnen maken;
• wanneer zij moeten afstemmen of opschalen.

Een beleidswijziging kan op papier volledig duidelijk zijn, terwijl een handhavingsteam in de praktijk toch met vragen blijft zitten.

Wat betekent dit voor mijn werk?

Wat verwacht de organisatie nu precies van mij?

Welke ruimte heb ik?

Wanneer treed ik zelf op en wanneer schakel ik een collega of ketenpartner in?

Juist die vragen bepalen of beleid daadwerkelijk landt in de praktijk.

De medewerker moet het kunnen toepassen

Goede handhaving vraagt daarom om meer dan kennis alleen.

Een professional moet kennis kunnen vertalen naar handelen. Dat betekent dat iemand niet alleen weet wat de regels zijn, maar ook kan bepalen hoe die regels in een concrete situatie moeten worden toegepast.

Dat vraagt bijvoorbeeld om:

Kennis
Weten welke regels, bevoegdheden en werkafspraken van toepassing zijn.

Inzicht
Kunnen beoordelen wat er in een concrete situatie speelt.

Handelen
Een passende interventie kiezen en professioneel uitvoeren.

Reflecteren
Terugkijken op het eigen handelen en bepalen wat een volgende keer anders of beter kan.

Daarmee ontstaat een ontwikkeling van weten naar begrijpen en uiteindelijk naar professioneel handelen.

Waar het in de praktijk vaak schuurt

De praktijk is bovendien zelden zo overzichtelijk als een beleidsdocument.

Een handhaver krijgt te maken met verschillende situaties, mensen, belangen en omstandigheden. Soms is een situatie eenvoudig. Soms ontstaat weerstand. Soms lopen verschillende rollen of bevoegdheden door elkaar. En soms vraagt een situatie om samenwerking met collega’s of andere partners.

Dan blijkt of de gemaakte afspraken ook daadwerkelijk bruikbaar zijn.

Een goede werkwijze geeft daarom niet alleen antwoord op de vraag:

“Wat staat er in het beleid?”

Maar ook op:

“Wat betekent dit voor degene die het morgen op straat moet uitvoeren?”

De vertaalslag vraagt aandacht

Wanneer een organisatie iets verandert, is het daarom belangrijk om niet te stoppen bij het vaststellen van beleid.

De volgende stap is de vertaling naar de praktijk.

Denk bijvoorbeeld aan:

Beleid → werkproces → opleiding → oefenen → begeleiden → uitvoeren → evalueren

Daarbij kunnen opleidingen en trainingen nodig zijn, maar ook begeleiding op de werkvloer, casuïstiekbespreking, coaching en reflectie.

Want pas wanneer medewerkers het nieuwe handelen daadwerkelijk laten zien, weet je of de verandering is geland.

Niet iedereen heeft dezelfde ontwikkelbehoefte

Ook daar zit een belangrijk aandachtspunt.

Een nieuwe werkwijze betekent niet automatisch dat iedereen dezelfde ondersteuning nodig heeft.

De ene medewerker heeft vooral behoefte aan uitleg over de inhoud. Een ander moet vooral oefenen met de toepassing ervan. Een ervaren collega heeft misschien behoefte aan verdieping of aan het bespreken van complexe situaties.

Daarom werkt een effectieve ontwikkeling niet alleen vanuit een algemeen opleidingsprogramma, maar ook vanuit de persoon en de praktijk.

Dat sluit aan bij de ontwikkellijn van de VXB Handhaving Academie: ontwikkeling wordt gekoppeld aan concrete ontwikkeldoelen, praktijkervaring, observatie, feedback en reflectie. De ontwikkeling verloopt daarbij in fasen, van Welkom en Samen doen naar Zelf doen en Verdiepen. 

POAP-Handhaving-Gemeente-SWF-V1.2.docx

Van beleid naar gedrag

Uiteindelijk is dat misschien wel de belangrijkste stap.

Een organisatie kan een goed beleid hebben. Een team kan duidelijke werkafspraken hebben. Medewerkers kunnen een opleiding hebben gevolgd.

Maar de kwaliteit van handhaving wordt uiteindelijk zichtbaar in het gedrag op straat.

Hoe iemand een situatie inschat.

Hoe iemand communiceert.

Hoe iemand grenzen stelt.

Hoe iemand zijn bevoegdheden toepast.

Hoe iemand samenwerkt.

En hoe iemand achteraf naar zijn eigen handelen kijkt.

Daar wordt beleid praktijk.

VXB Advies helpt bij die vertaalslag

VXB Advies helpt gemeenten en handhavingsteams om ontwikkelingen, beleid en regelgeving te vertalen naar de dagelijkse praktijk van toezicht en handhaving.

Van het verduidelijken van rollen en werkprocessen tot opleiding, begeleiding, coaching en ontwikkeling van medewerkers en teams.

Niet alleen bedenken wat er moet gebeuren, maar samen kijken hoe het daadwerkelijk werkt op straat.

VXB Advies
Praktische expertise voor toezicht en handhaving.

.